Home News Forum Kijk/Luister Samplesets Vergelijk Benodigdheden Foto's Links Downloads Over ons

 

 

Inhoud







Eerste Vorige 1680 Volgende Laatste
Google

1680 Arp Schnitger, St. Peter and St. Paul, Cappel, Germany



  Milan Digital Audio

Site van Sampleset leverancier over deze Sampleset

Historic German baroque organ
48 kHz, 24-bit, stereo, original acoustic
1400 MB RAM (met standaard geheugen reductie instellingen)
2+P/30 (manualen / registers)
Licentie: Commercial
Released in: 03-2007

Op PCorgan forum: Stem: 1680 Arp Schnitger, Cappel
Op Hauptwerk forum: New Arp Schnitger Flash Video Demo
Op Hauptwerk forum: Arp Schnitger Demos and Orders
Op Hauptwerk forum: Cappel Arp Schnitger
Op Hauptwerk forum: Cappel Recordings on Pipedreams
Op Hauptwerk forum: Schnitger Cappel quality of sound

Duitstalige review op Orgelbits.

Mp3 voorbeelden van anderen:
- Milan Digital Audio
- Contrebombarde.com
 


Impressie van Dick Sanderman:
Het Schnitger-orgel in Cappel geniet al decennia lang grote bekendheid, mede dankzij het feit dat Helmut Walcha juist dit orgel uitkoos voor zijn baanbrekende Bach-opnamen in de jaren '50 van de vorige eeuw. Terwijl veel barokorgels in de negentiende of vroege twintigste eeuw verromantiseerd waren, stond in Cappel een Schnitger uit 1680 die nog in behoorlijk authentieke staat verkeerde. Een ideaal instrument dus voor de Bach-opnames van Walcha. Met 30 stemmen op hoofdwerk, rugwerk en pedaal is het een fiks dorpsorgel in een echte Noordduitse dorpskerk. Kenmerkend voor zulke situaties is het gegeven dat het rugwerk door z'n directe klankuitstraling sterker klinkt dan het hoofdwerk. Het is een ruimte met weinig akoestiek. Voor kamermuzikale orgelmuziek, barokke koraalvoorspelen en klassieke koraalzettingen is het een fraai instrument. Muziek die om een grote ruimte vraagt, komt in deze droge ruimte minder tot z'n recht.

Het Schnitger-orgel heeft manualen met kort octaaf: de tonen Cis, Dis, Fis en Gis ontbreken dus in het onderste octaaf. In de sampleset zijn deze digitaal ingevoegd als afgeleiden van naburige tonen. Ook is een pedaalkoppel naar het hoofdwerk toegevoegd: het orgel in Cappel heeft die niet. Schnitger-orgels hebben doorgaans een dermate riante pedaaldispositie dat je geen pedaalkoppel nodig hebt. Maar soms kan het toch wel handig zijn, bijvoorbeeld in een situatie waar een pedaalregistratie met alleen de Untersatz 16' te zacht is, maar Untersatz plus Octava 8' weer te sterk: dan kan de Hohlflojt 8' van het hoofdwerk aan de Untersatz worden toegevoegd.

Al spelend overkwam het me een paar keer dat ik moest controleren of er niet een tremulant open stond: de wind van het rugwerk lijkt soms wat onrustig. De beide Quintadenen (16' op het hoofdwerk, 8' op het rugwerk) klinken zeer karakteristiek en maken het mogelijk om barokmuziek een heel authentiek tintje te geven, zeker in combinatie met een ongelijkzwevende stemming. De Cymbel heeft een bijzonder samenstelling, is dus geen Scherp, maar kan op speciale momenten wel voor een feestelijke schittering zorgen. De bijbehorende Cymbelster (een ronddraaiende ster met belletjes) komt langzaam op gang, tinkelt zonodig boven het plenum uit en komt ook weer geleidelijk tot stilstand.

Het rugwerk heeft geen achtvoets tongwerk; de Dulcian 16' is wel heel fraai en kan ook als kamermuzikaal basregister worden ingezet. Het realisme van Hauptwerk gaat in dit geval dermate ver dat in de Trompete van het een toon aanwezig is die er qua stemming behoorlijk naast staat. Het stoort mij niet, integendeel: wanneer tref je op een pijporgel nou werkelijk alle tongwerken perfect gestemd aan? Opmerkelijk is de aanwezigheid van twee tertsvulstemmen in het rugpositief: een Sesquialter en een Tertian. De Tertian klinkt wat dunner dan de Sesquialter; beide registers zijn niet alleen als solostem bruikbaar, maar kunnen ook gebruikt worden om plenumregistraties een tertsenkleur te geven. Op dezelfde wiijze is het tweevoets tongwerk in het pedaal niet alleen soloregister, maar kan het ook worden gebruikt om de pedaalklank in plenumregistrates op te helderen. Voor dat laatste doel is trouwens ook een pedaalmixtuur beschikbaar.

Het specifieke klankkarakter van dit orgel, de beperkte klavieromvan van 4 octaven en de korte galm maken dat de sampleset Cappel een vertaalmarge biedt die niet echt heel breed is. Daarmee bedoel ik dat lang niet alle muziek hier optimaal tot klinken kan worden gebracht. Maar de muziek die bij dit orgeltype en bij deze akoestische omstandigheden past, klinkt er meer dan voortreffelijk.
Tot slot een paar registratietips:
  • Op orgels met een Prestant 16' als pedaalregister is het toevoegen van een 8' niet altijd noodzakelijk, de Prestant heeft dan van zichzelf al genoeg boventonen om een belijnde bas te kunnen verzorgen. Is de 16' een Subbas of -zoals hier in Cappel- een Untersatz, dan is de 16' toon te grondtonig om zelfstandig te gebruiken: toevoegen van een achtvoets register is dan zeker gewenst. Overigens kan een pedaalpartij zonder 16' ook heel fraai zijn, bijvoorbeeld in trio's of barokke koraalbewerkingen.
  • De Nasat 3' en de Gemshorn 2' van het hoofdwerk zijn geen plenumregisters. Een klein plenum bestaat uit Prinzipal 8', Octava 4' en Rauschpfeife. In die Rauschpfeife bevinden zich de 3' en 2' prestantenkoren. Volgende stap is dan het toevoegen van de Mixtur.
Dick Sanderman, september 2010

Mp3 voorbeelden, gespeeld door Dick Sanderman:


Mp3 voorbeelden, gespeeld door Gert LET OP:


Mp3 voorbeelden van anderen:


Concerto in A Minor - Allegro, J.S. Bach, Vivaldi


Grotere kaart weergeven

 

Copyright (c) 2008 PCorgan.com. All rights reserved. Mail: info@PCorgan.com